به گزارش خبرنگار پگاه خبر، این نشست که با همکاری معاونت حملونقل شهرداری شیراز و انجمن علمی مهندسی شهرسازی دانشگاه شیراز برگزار شد، نشان داد که تحقق این گذار نیازمند اراده سیاسی، برنامهریزی یکپارچه و تعامل مؤثر بین نهادهای علمی و اجرایی است.
تجربههای جهانی؛ الهامبخش یا چالشآفرین؟
نیلوفر پناهی، استاد دانشگاه شیراز، در این نشست با طرح این پرسش اساسی که هدف از طراحی خیابانها، ایجاد مسیری برای عبور خودروهاست یا فضایی برای حضور شهروندان؟ مفهوم شهر انسانمحور را تشریح کرد.
وی رویکرد انسانمحور را رویکردی دانست که در آن اولویت با پیادهروی، دوچرخهسواری، حملونقل همگانی کارآمد و طراحی فضاهای امن و قابل دسترس برای همه شهروندان است.
پناهی با اشاره به تجربههای موفق شهرهای وین، پاریس و آمستردام، ویژگیهای مشترک این شهرها را برشمرد:
· داشتن طرح جامع حملونقل با چشمانداز مشخص
· پایش و ارزیابی مستمر پیشرفتها
سرمایهگذاری روی یکپارچهسازی شیوههای حملونقل
· بهرهگیری از فناوریهای نوین مانند اپلیکیشنهای مسیریابی هوشمند
وی تأکید کرد که این شهرها با برنامهریزی مدون، اراده سیاسی و فرهنگسازی موفق شدهاند سهم دوچرخه و حملونقل عمومی را بهطور چشمگیری افزایش دهند.
راهکارهای عملی برای شیراز؛ از تئوری تا عمل
پناهی با اشاره به افزوده شدن درس حملونقل غیرموتوری، به دروس دانشگاه شیراز، راهکارهای عملی برای حرکت به سمت شهر انسانمحور را ارائه داد که عمدتا مبتنی بر کتاب ۱۰۱ گام تا پیادهمداری؛ اثر جف اسپک است.
وی به این راهکارها اشاره کرد:
· قانعکردن تصمیمگیران نسبت به ارزش اقتصادی و سلامتبخش پیادهمداری
· اجرای عملی پیادهمداری بهجای باقیماندن در حد شعار
· بازنگری شبکه اتوبوسرانی با توجه به دسترسیپذیری برای همه
· توسعه سیستم دوچرخه اشتراکی
· قیمتگذاری هوشمند پارکینگ بهجای پارکینگ رایگان
· دوری از راهکارهای منسوخ مانند تعریض معابر و احداث تقاطعهای غیرهمسطح
· تمرکز بر آرامسازی ترافیک و طراحی جذاب معابر
چالشهای ساختاری و فرهنگی؛ مانعی در مسیر تحول
محمد فرخزاده، معاون حملونقل و ترافیک شهرداری شیراز، در این نشست بر چالشهای عملی تحول حملونقل در شیراز تاکید کرد.
وی ساختارهای تصمیمگیری پیچیده را یکی از موانع اصلی دانست و اشاره کرد: شورای هماهنگی ترافیک استان با حدود ۱۸ عضو از نهادهای مختلف، گاهی به دلیل تعدد دیدگاهها، امکان تصمیمگیری سریع و تخصصی را سلب میکند.
فرخزاده دو چالش بنیادین دیگر را فرهنگ عمومی و ضعف آموزش تخصصی عنوان کرد و با اشاره به آمار نگرانکنندهای گفت: در استان فارس حدود ۴۰ هزار مهندس داریم، اما تنها ۲۰ نفر آنها متخصص ترافیک هستند.
وی از عدم حضور مؤثر دانشگاهیان در محافل تصمیمسازی انتقاد کرد و یادآور شد: در کمیسیونهای تخصصی شورای شهر، اغلب با افرادی مواجهیم که تخصص اصلی آنها در حوزههای دیگر است.
پیشنهادهای راهبردی برای تحقق شهر انسانمحور
بر اساس تحلیل این نشست، میتوان راهکارهای کلانی برای تحول حملونقل شیراز ارائه داد:
. تقویت ارتباط دانشگاه و دستگاههای اجرایی:
همانگونه که فرخزاده از انعقاد تفاهمنامه با نهادهایی مانند نظام مهندسی و دانشگاه صنعتی شیراز خبر داد، این همکاری باید بهصورت مستمر و عملیاتی تقویت شود.
. الگوبرداری هوشمند از تجارب جهانی:
معاون شهردار شیراز معتقد است الگوبرداری به معنای تقلید صرف نیست، بلکه باید با توجه به محدودیتهای بافت تاریخی، عرض معابر و بودجه، استانداردی بومی تعریف شود.
. فرهنگسازی در سطوح مختلف جامعه:
ایجاد احساس گناه فرهنگی، نسبت به استفاده بیضرورت از خودروی شخصی نیازمند برنامهریزی از خانواده و مدرسه تا دانشگاه و رسانه است.
. اصلاح ساختار تصمیمگیری:
کاهش بوروکراسی و افزایش نقش متخصصان در شوراهای تصمیمگیری میتواند سرعت و کیفیت تصمیمات را بهبود بخشد.
جمعبندی گزارش:
نشست تخصصی از خودرو تا انسان؛ نشان داد که تحول شیراز به شهری انسانمحور، اگرچه الگوهای جهانی روشنی دارد، اما نیازمند برداشتن گامهای عملی با توجه به شرایط بومی است.
موفقیت این مسیر در گروی سه عامل کلیدی است: اراده سیاسی قوی، برنامهریزی مبتنی بر دانش روز و تعامل موثر بین نهاد علمی و اجرایی.
شیراز با توجه به پیشینه تاریخی و فرهنگی غنی، ظرفیت تبدیل شدن به الگویی برای شهرهای ایرانی در حوزه حملونقل انسانمحور را دارد، اما این امر تنها با عزم جمعی و فراتر از شعار ممکن خواهد بود.
انتهای پیام/
